Kategoria

Waluty, miary i finanse

Współczesne i dawne waluty, jednostki miar, wagi oraz pojęcia finansowe przydatne w krzyżówkach.

Praktyczny przewodnik

Jak rozwiązywać podpowiedzi z tej kategorii

Przy walutach i miarach najważniejsze są miejsce, okres oraz rodzaj jednostki. Krzyżówka może pytać o walutę współczesną, historyczną, jej drobną część albo skrót jednostki, dlatego sama nazwa kraju nie zawsze wystarcza.

Ustal okres obowiązywania

Określenia „dawna”, „przed euro” albo „starożytna” zmieniają zestaw możliwych odpowiedzi i nie powinny być pomijane.

Rozróżnij walutę i nominał

Podpowiedź może dotyczyć jednostki głównej, monety, banknotu albo setnej części waluty. Każdy z tych typów prowadzi do innego hasła.

Sprawdź skrót i pełną nazwę

Jednostki miar bywają zapisywane symbolem albo nazwą. Liczba pól szybko pokazuje, której formy oczekuje autor krzyżówki.

Hasła

MORGA5 liter
Dawna miara powierzchni gruntu, odpowiadająca w Polsce zwykle nieco ponad pół hektara; morgami mierzono pola uprawne aż do upowszechnienia systemu metrycznego.
ARSZYN6 liter
Dawna rosyjska miara długości równa 28 calom, czyli około 71 centymetrom, dzieląca się na 16 werszoków; trzy arszyny tworzyły sążeń, a miarą tą mierzono głównie tkaniny.
CEDI4 litery
Waluta Ghany, dzieląca się na 100 pesewów; obecnego cedi używa się od denominacji w 2007 roku, a jego kod to GHS.
WIORSTA7 liter
Dawna rosyjska jednostka długości, używana do określania odległości i odpowiadająca w późniejszym okresie około 1066,8 m.
SZTUKA6 liter
Dziedzina twórczości artystycznej; także pojedynczy egzemplarz lub jednostka czegoś.
DALASI6 liter
Waluta Gambii, dzieląca się na 100 bututów; wprowadzona w 1971 roku w miejsce funta gambijskiego i oznaczana kodem GMD.
LARI4 litery
Waluta Gruzji wprowadzona w 1995 roku, dzieląca się na 100 tetri; oznaczana kodem GEL i znakiem ₾.
RIAL4 litery
rial jest oficjalną jednostką monetarną w kilku krajach, głównie na Bliskim Wschodzie.
PESO4 litery
peso to oficjalny środek płatniczy w kilku krajach, głównie w Ameryce Łacińskiej i na Filipinach.
SOLA4 litery
weksel własny lub gatunek ryby z rodziny solowatych zależnie od kontekstu
SOL3 litery
rzymski bóg Słońca; także nuta solmizacyjna i oficjalna waluta Peru - zależnie od kontekstu
KORZEC6 liter
Dawna polska miara objętości ciał sypkich, zwłaszcza zboża; korzec warszawski z XIX wieku liczył około 128 litrów, czyli 32 garnce.
GARNIEC7 liter
Dawna polska miara objętości płynów i ciał sypkich, równa czterem kwartom, czyli około czterem litrom; także gliniany garnek.
ŁAN3 litery
Dawna miara powierzchni gruntu, liczona zwykle na kilkanaście do kilkudziesięciu hektarów, zależnie od rodzaju łanu; także rozległe pole obsiane zbożem.
TRATA5 liter
Weksel ciągniony, czyli trasowany, w którym wystawca poleca innej osobie zapłacić określoną sumę wskazanemu odbiorcy.
ESCUDO6 liter
Dawna waluta Portugalii, zastąpiona przez euro w 2002 roku; nazwę escudo nosi również obecna waluta Republiki Zielonego Przylądka.
LIRA4 litery
w zależności od kontekstu jest to waluta Turcji lub dawna waluta Włoch
LIT3 litery
pierwiastek chemiczny o symbolu Li; także dawna waluta Litwy
WON3 litery
Waluta Korei Południowej i Korei Północnej, w każdym z tych państw emitowana osobno; won południowokoreański ma kod KRW, a północnokoreański KPW.
REAL4 litery
Pieniądz używany w Brazylii, dawniej w Hiszpanii i Portugalii oraz państwach i terenach będących koloniami tych dwóch krajów
DEWIZA6 liter
Waluta obca lub należność w walucie obcej używana w rozliczeniach międzynarodowych, zwykle w liczbie mnogiej jako dewizy; także zasada lub hasło, którym ktoś się kieruje.

Podpowiedzi

Na co uważać

Najczęstsze źródła błędnych odpowiedzi w tej kategorii:

podawanie obecnej waluty zamiast historycznej
mylenie jednostki głównej z jej drobną częścią
wpisywanie symbolu tam, gdzie potrzebna jest pełna nazwa